Yeni Yazı Dizisi – Freelance Maceraları #1

Merhaba arkadaşlar, uzun süredir bloguma girmiyordum, istatistiklerini bile takip etmiyordum açıkçası. Son 1-2 yıldır başımdan geçen şeyleri sizlere anlatmak ve aktarmak istiyorum. Özellikle freelance çalışmanın ne şekilde işlediğini, deneyimlerimi sizlerle paylaşacağım. Umarım bu yazı dizimi beğenirsiniz. Yazı dizime haftada minimum 3 yazı girmeyi düşünüyorum. Tabi iş yoğunluğuma göre bu program değişkenlik gösterebilir. Sizlere küçükte bir haber vermek istiyorum pek yakında Youtube & Udemy üzerinden ücretsiz eğitimlerime (web programcılığı, web arayüz tasarımcılığı, e-ticaret) ulaşabileceksiniz. Bunun tam olarak çıkış tarihini sizinle şuan için paylaşamayacağım ancak beklemede kalmanızı rica ederim.

Öncelikle en son 15 Ekim 2017 ‘de yazı girmişim bu tarihten sonra hayatımda neler değişti bunlardan bahsetmek istiyorum sizlere. Biliyorsunuz daha öncesinde Hatay’da Bilgisayar Mühendisliği okuyordum ancak sonrasında bazı sebeplerden ötürü Mersin Üniversitesi ‘nde Otomotiv Mühendisliği ‘ne yatay geçiş yaptım. Ancak şuan bu bölümde okumuyorum. (bıraktım.) Aktif olarak yalnızca Anadolu Üniversitesi Uluslararası İlişkiler bölümünde okumaktayım. (Daha detaylı bilgi almak için Hakkımda sayfamı inceleyebilirsiniz.)

Şimdi gelelim iş hayatıma; Şubat 2018 tarihinde Necmark Anonim Şirketi‘nde e-ticaret yöneticisi olarak işe başladım. Otomotiv mühendisliği bölümünü bırakma sebeplerimin başında bu geliyordu. Bölüm ikinci öğretim olmasına rağmen işten çıkar çıkmaz trene binip okula gitmek, akşam geç saatte eve dönüp dinlenmeden tekrar sabah aynı monotonluğa devam etmek gerçekten bir hayli yorucuydu. Necmark’ta ortalama 5 ay kadar çalıştım. Ayakkabı-tekstil üzerine e-ticaret işleri yapmaktaydık. Orada çalıştığım süre zarfında Nisan 2018 tarihinde Mersin çarşıda Kutlay ile birlikte ufak bir ofis kiralayarak Usta Bilişim & Prodüksiyon firmasını açtık. Ardından Temmuz başında ben Necmark’ta ki görevimden istifa ederek ayrıldım.

Girişimciler için: Şahıs şirketi nasıl kurulur? başlıklı yazımda sizlere anlattığım masrafların belki misli misli fazlasını ödedik. O dönemler elimde macbook air ve iphone 8 plus ‘ım vardı (hava atmak için demiyorum yazının devamında anlayacaksınız), birazda birikmiş param vardı diyebilirim. Ancak bir ofis kiralayıp, şirket kurarak freelance çalışmak oldukça zor ve külfetli. Özellikle ülkenin güncel ekonomik durumu içerisinde maddi bir külfet.

Peki ne yapıyordu bu Usta Bilişim & Prodüksiyon? Kurum ve kişiler için internet siteleri geliştiriyor, kurumsal kimlik tasarımları üretiyor ve video prodüksiyon işlemlerini yapıyordu. Ofisimiz küçük ama vizyonumuz büyüktü. Biraz süre geçtikten sonra eldeki müşteri portföyümüzün yetersiz olduğunu gördük, maddi anlamda yetişemeyiz diye açıkçası tedirgindikte. Ortalama 1.5 ay sonra eldeki para hızla suyunu çekmişti. O dönem macbook ve iphone’u satmak durumunda kaldım; model düşürdüm. Windows bir cihaza, iphone se’ye geçiş yaptım. (Daha değerli şeyleri kaybetmemek için gelip geçici şeyleri kaybetmeyi göze aldım.)

Ortalama bir şahıs firmasının aylık giderinden bahsetmem gerekirse sizlere;

  • Mali Müşavir Ücreti: 125 TL / Aylık
  • Ofis Kirası: 600 TL / Aylık
  • Elektrik – Su: 50 TL / Aylık
  • İnternet Faturası: 65 TL / Aylık
  • Bağkur Primi: 700 TL / Aylık
  • KDV Beyanname Vergi: 48,80 TL / Aylık (2018 de 38 TL civarındaydı.)
  • Ve kestiğiniz faturalardan çıkacak %18 oranda KDV.
  • 3 Ayda bir Muhtasar Beyanname: 468 TL civarıydı.
  • Geçici vergi vs. var 75 TL civarında.
  • Kırtasiye – Mutfak: 200 TL / Aylık

Minimumu ile aylık iyimser yaklaşırsak sizlere 2000 TL ‘yi çok rahat gözden çıkarmanız gerektiğini söyleyebilirim. Kaldı ki kuruluş esnasında tüm resmi evraklarınızı tamamladığınızı falan düşünürsek. Yani bir odaya kayıt, ilgili izinler, harici diğer yetki belgeleri. Örnek veriyorum e-ticaret yapacaksanız ETBİS’e kayıt olmak adına TSO veya ESO kaydı zorunlu ayrıca yıllık 200 TL gibi bir tutara gidip KEP almanız gerekiyor, ihracat yapacaksanız ihracatçı birlikleri ortalama 200-250 TL aidata sahip. ESO’lar ortalama maliyeti 1000 TL’ye varıyor vs. Şahıs firması kurulum maliyeti ise totalde size (ofis ve eşyalar var ise) 1000 TL civarlarına gelmekte. Bu maliyet tablosu da bu yazımda sizlere not olsun istiyorum.

Her şey iyi hoş gibi görünsede kazanç bazen gideri karşılıyor bazen karşılamıyordu, firma sahibi olmanın rehavetine düşmemek için daima çalışmaya çalıştım, ofiste sabahladığım dahi oldu hemde kaç gece. (Patron modlarına düşüp salarsak ohooo.) Temmuzun başında üniversiteden bir arkadaşım staj yeri bulamadığı için yanımıza staja gelmişti. Ayrıca liseden yakın arkadaşlarım Atakan ve Mert ‘de artık ofiste bizimle bir parçaydı (tabi uzun süremedi.) Artık stajyer ile birlikte ofiste toplamda 5 kişiydik. Akşamları ise iş çıkışında Mert Can ve Seray ‘da arada bir uğruyorlardı, misafirimiz eksik olmuyordu çok şükür. Bir ara bulaşık yıkamaktan o kadar nefret edince karton bardakta buldum çözümü o kadar diyebilirim.

Müşterilere sunumlar hazırlıyor, teklif formları iletiyor sürekli iş peşinde koşuyorduk. Ancak yine de tüm çabalarımız bazen yetersiz kalabiliyordu. Ağustos-Eylül arasında 15 bin TL civarlarında borca girmiştim. (Yeni cihazlar satın almış, ofis giderlerine para harcamış, ekstra şahsi harcamalarıma da bütçe ayırmıştım.) Bu durumdan oldukça sıkılıyordum ve çözüm arayışındaydım. Ancak iş aramak ve onu yapmaktan başka çarem yoktu. Çünkü artık faturalı freelance’dim. (firma adı altında)

Biraz elde ki ürünleri al-sat yaparak (2. el ticaret), yeni işler yaparak ve ufak tefek sıfır ürün satışları ile borcu bir hayli hafife indirmeyi başarmıştım. Lakin halen ofisin devamlılığı için bir şeyler yapmam gerekiyordu. Atakan ve Mert okul sebebi ile işi bırakmış, stajyerin ise stajı bitmişti. Kutlay’da maddi sıkıntılardan dolayı prodüksiyon alanını kapatmıştı. Ofiste tek kalmıştım açıkçası.

Yalnız çalışmanın zorluğunu bilenler bilir, ciddi anlamda motivasyon konusunda sıkıntılar yaşıyorsunuz. Bunu aşmamın gerektiği bilincindeydim. Ancak bir türlü doğru zamanı bekliyordum, sanırım yanılıyormuşum. O dönemler başarısız bir iş yöneticisi olduğumu düşünmeye başladım. Aslında iş idaresinde ve bütçe yaratmada iyiydim ancak öz muhasebemde biraz kötü sayılırım. Sürekli yeni bir şeyler satın almak, onları işi bittiğinde satmak vs. kendimi sanırım zarara sokuyordum. Aslında başarısız olduğumu halen düşünüyorum, halen para yönetimini öğrenemediğimi sizlere söyleyebilirim. 1 Ocak 2018 tarihinden beri ortalama 110 bin TL ‘ye yakın bir bütçeyi yönetmişim. Tabi yönettiğim söylenebilirse. Dönüp baktığımda sadece pahalı bir deneyim satın aldığımı görüyorum.

Bu küçük ekran görüntüsünü sizlerle paylaşmak istedim. Bu yazı dizimin temel hedefini biraz daha sizlere aktarabilmek için. Freelance maceralarımda yalnız çalışmanın zorluklarını, aylık tüm giderlerimi, aldığım işlerden gelen ücretleri ve yaptığım tüm harcamaları sizlere tek tek burada yazmak istiyorum. Bu yazının fazla uzamasını istemiyorum o yüzden bazı noktaları es geçerek şunu söylemek isterim ki; aralık 2018 tarihinde ekinci global / mersin’de yeni ofise geçtim. Ortak paylaşımlı ofisten artık işlerimi devam ettiriyorum. Ancak burada pek keyif alamadığım için genelde dışarıda işlerimi yürütmekteyim. (Starbucks – Espressolab)

Bu yazımda eğer bu noktaya kadar okumaya sabrettiyseniz teşekkür ederim, eğer bireysel para idaresi ile alakalı önerileriniz var ise bunları yorum olarak ifade edebilirsiniz. Sağlıcakla kalın.